21-10-2026: Bossenstrategie loopt ver achter: van 37.000 hectare nieuw bos is pas 4.000 geplant
Zes jaar na de Bossenstrategie hebben de provincies samen ongeveer 4.000 hectare nieuw bos aangeplant. Het doel is 37.000 hectare in 2030. Gebrek aan geld en grond remt de aanleg. Burgerplatform ziet bos als investering in brede welvaart.
21-10-2026: VN: overschrijding van 1,5 graad onvermijdelijk, terugkeer vraagt afkoeling
Het milieuprogramma van de VN concludeert in het Emissions Gap Report 2026 dat de opwarming door 1,5 graad gaat. In het gunstigste scenario piekt die op 1,7 tot 1,8 graad en is 320 gigaton CO2 verwijdering nodig om terug te keren. Burgerplatform ziet daarin onderbouwing voor maatregelen die de energiebalans herstellen en de aarde actief laten afkoelen.
20-10-2026: Meerprijs biologisch in de supermarkt loopt op, boeren zien er weinig van terug
Biologische boodschappen zijn in de supermarkt gemiddeld 66 procent duurder dan gangbare, blijkt uit een prijspeiling van de Consumentenbond. De Keuringsdienst van Waarde laat zien dat boeren maar een klein deel van die meerprijs krijgen. Volgens een opdrachtonderzoek van Profundo voor Milieudefensie rekent de keten 40 procent te veel.
20-10-2026: DNB-president Sleijpen: elke fractie van een graad telt, ook voor de economie
DNB-president Olaf Sleijpen zegt dat 1,5 graad bijna buiten bereik is, maar dat er nog een keuze is tussen een gevaarlijke en een beheersbare toekomst. Uitstoot verminderen noemt hij de enige blijvende manier om economische schade te beperken. De energie-onbalans van de aarde is intussen recordhoog. Burgerplatform opent een dossier over afkoeling van de planeet.
19-10-2026: Funderingsloket krijgt bijna vier keer zoveel meldingen na droge zomers, maar een melding is nog geen schade
Het landelijke Funderingsloket kreeg deze zomer en nazomer 3,8 keer zoveel meldingen van scheuren en verzakking als een jaar eerder. KCAF ziet droogte als sterke factor, maar wijst ook op de grotere bekendheid van het loket. Joop maakt er snel toenemende schade door ongekende droogte van. Burgerplatform wil eerst het beleid aanpakken dat de grondwaterstand verlaagt, en pas daarna het herstelfonds.
19-10-2026: Kabinet geeft 400 miljoen voor zuidelijk deel Zuidasdok, noordelijke tunnel krijgt geen geld uit Mobiliteitsfonds
Het kabinet stelt 400 miljoen euro extra beschikbaar voor de zuidelijke tunnel en de zuidzijde van knooppunt Amstel, maar de noordelijke tunnel en de verbreding van de noordbaan van de A10 krijgen geen geld uit het Mobiliteitsfonds. Het tekort op Zuidasdok ligt tussen 1,15 en 1,3 miljard euro. Burgerplatform ziet een kans om het wegdeel opnieuw te wegen tegen investeringen in OV en wijken.
18-10-2026: Boek Gif: chemische stoffen hoeven niet zoals medicijnen vooraf te worden getoetst
In het boek Gif betogen milieuchemicus Jacob de Boer en journalist Rolf Heynen dat chemische stoffen op de markt komen zonder de veiligheidstoets die voor medicijnen sinds de Softenon-affaire geldt. Bij Vroege Vogels lichtten zij dat toe. Burgerplatform legt hun belangrijkste stellingen naast de regels en cijfers van ECHA, RIVM en de Europese Unie.
18-10-2026: Onderzoek naar langdurige klachten na coronavaccinatie loopt vast op financiering en publicatie
Wetenschappers die langdurige klachten na coronavaccinatie onderzoeken, krijgen hun werk moeilijk gefinancierd en gepubliceerd. Dat blijkt uit onderzoek van Pointer, Trouw en The Investigative Desk. De vaccins hebben volgens grote studies veel levens gered en hebben enkele erkende, zeldzame bijwerkingen. Juist daarom is onafhankelijk onderzoek naar onverklaarde klachten nodig.
18-10-2026: Vlas keert terug op de akker: areaal groeit, verwerking blijft het knelpunt
Een groep Friese pioniers wil vlas terugbrengen in de provincie die rond 1880 de grootste vlasproducent van Nederland was. Het Nederlandse areaal vezelvlas groeide van 2.364 hectare in 2023 naar voorlopig 4.077 hectare in 2026. De verwerking is de zwakke schakel: er is nog één Nederlandse vlasverwerker en isolatiefabrieken voor vezels ontbreken.
18-10-2026: Lancet-commissie: zeventien catastrofale dreigingen voor de gezondheid tot 2100, van kernoorlog en AI tot obesitas en klimaat
Een commissie van The Lancet brengt zeventien onderling verweven dreigingen voor de menselijke gezondheid tot 2100 in kaart. Kernoorlog en kwaadwillig gebruik van AI hebben volgens de commissie uitstervingspotentieel. De meeste schade is met beleid te voorkomen, met obesitas, onderwijs en ongelijkheid als grootste posten.
17-10-2026: Fiscale wetenschappers met een dubbele pet
De beroepsvereniging van belastingadviseurs stelt voor het universitaire fiscale onderwijs op termijn te bundelen in één faculteit met drie vestigingen. Vakgroepen fiscaal recht zien daarin een bedreiging voor de academische onafhankelijkheid. Tegelijk studeren er minder fiscalisten af en verwacht de Belastingdienst tekorten, terwijl op de dienst opnieuw wordt bezuinigd. Al eerder bleek dat een groot deel van de hoogleraren belastingrecht ook voor de adviespraktijk werkt.
17-10-2026: Kolencentrales onderzoeken volledige overstap op biomassa na 2030: de feiten over uitstoot, subsidie en claims
RWE, Uniper en Onyx Power onderzoeken of hun kolencentrales na het kolenverbod van 2030 volledig op biomassa kunnen draaien. Burgerplatform zet de feiten op een rij: de uitstoot, de subsidies, de rol van het beleid in 2007, de claims en compensaties, en een open onderzoeksvraag over de samenhang tussen subsidie en claims.
17-10-2026: Thwaitesgletsjer kan tot 2100 3 centimeter bijdragen aan zeespiegelstijging, twee keer zoveel als gedacht
Een nieuw ijskapmodel voorspelt dat de Thwaitesgletsjer in West-Antarctica tot 2100 maximaal ongeveer 3 centimeter kan bijdragen aan de mondiale zeespiegelstijging, ongeveer twee keer zoveel als eerdere projecties, zelfs zonder extra opwarming. De studie gaat niet over meters zeespiegelstijging. Voor de Nederlandse kust bepaalt vooral Antarctica hoe snel de zee stijgt.
16-10-2026: Reconstructie: datacenters naar Nederland gehaald
De overheid haalde via de NFIA actief hyperscale datacenters naar Nederland, zonder dat een maatschappelijke kosten-batenanalyse bekend is. In 2022 volgde een stop op nieuwe hyperscales buiten twee gebieden. Kosten volgens bronnen: geen totaalbedrag, wel beslag op een vol stroomnet en netkosten die grotendeels bij kleinverbruikers liggen. Herstel: deels.
16-10-2026: Reconstructie: overcapaciteit in de afvalverbranding
Het Rijk liet in de LAP's de capaciteitssturing van de afvalverbranding los. Minister Cramer greep in 2009 niet in bij de nieuwe oven in Harlingen en stelde geen limiet aan de capaciteit, maar sloot een convenant tegen uitbreiding tot 2020. Kosten volgens bronnen: geen bedrag genoemd, wel structurele import van afval. Herstel: deels, met een moratorium sinds 2021.
16-10-2026: Plastic in het hele menselijk lichaam: wat weten we zeker?
VPRO Tegenlicht laat zien dat plastic overal in het menselijk lichaam is gevonden. Onderzoek toonde plastic aan in bloed, organen en hersenen, maar sinds januari 2026 staan de meetmethoden van meerdere studies ter discussie. Hoeveel plastic er in het lichaam zit en wat het doet, is nog onzeker. Een Nature-studie uit oktober 2026 laat zien dat microplastics in water reactieve zuurstofverbindingen vormen; de proeven met bloedcellen gebruikten wel veel hogere concentraties dan in het lichaam zijn gemeten.
16-10-2026: Nederland en Frankrijk voeren eerste gesprek op hoog niveau over kernwapens
Nederland en Frankrijk hielden op 14 oktober in Parijs de eerste bijeenkomst van een Nucleaire Stuurgroep over Europese afschrikking. Het kabinet noemt de samenwerking een aanvulling op de NAVO. Over stationering van Franse kernwapens is niets besloten.
16-10-2026: Een derde van de aangevraagde stroom komt van datacenters, genoeg voor alle huishoudens
Datacenters vragen bijna een derde van het vermogen op de wachtlijst voor stroomaansluitingen aan, ongeveer 15 gigawatt. Netbeheer Nederland wil dat het kabinet bepaalt waar en hoeveel datacenters nog mogen komen. De branche zegt dat de aanvragen weinig zeggen over hoeveel datacenters er echt komen.
15-10-2026: Dassen: kabinet zit op 90 miljard aan fiscale regelingen, maar bijna de helft is de arbeidskorting
Volt-leider Laurens Dassen wil in Trouw 90 miljard euro aan negatief beoordeelde fiscale regelingen aanpakken in plaats van te bezuinigen op werkenden. Het bedrag klopt als optelsom, maar 38 miljard daarvan is de arbeidskorting en de maximale opbrengst ligt volgens het ambtelijk rapport op 35 miljard euro per jaar.
15-10-2026: Reconstructie: Q-koorts 2007 tot 2010
Tussen 2007 en 2010 werden 4.033 patiënten met acute Q-koorts gemeld en overleden er volgens het RIVM sinds 2007 116 mensen. De bestrijding was verdeeld over Landbouw en Volksgezondheid. Kosten volgens bronnen: een tegemoetkoming van 15,5 miljoen euro in 2018 en 2,5 miljoen euro in 2027. Herstel: excuses in 2026 voor het ontbrekende vangnet, niet voor het optreden tijdens de epidemie.
15-10-2026: Kabinet maakt excuses aan Q-koortspatiënten, maar niet voor het trage optreden
Minister Hermans heeft namens het kabinet excuses gemaakt aan Q-koortspatiënten voor het ontbreken van een vangnet voor langdurig zieken. Voor 2027 komt eenmalig 2,5 miljoen euro beschikbaar. De evaluatiecommissie stelde in 2010 al vast dat de overheid tijdens de epidemie te terughoudend optrad.
15-10-2026: Financiële kwetsbaarheid kost samenleving minimaal 13 tot 20 miljard euro per jaar
Armoede en financiële kwetsbaarheid gaan volgens een rapport van Ecorys en het Verwey-Jonker Instituut gepaard met minimaal 13 tot 20 miljard euro aan maatschappelijke kosten per jaar. De grootste posten zijn productiviteitsverlies en psychische klachten. Minister Vijlbrief stuurde het rapport op 9 oktober naar de Tweede Kamer.
14-10-2026: Boerenorganisaties adviseren niet mee te werken aan documentaire Yvon Jaspers over pesticiden en Parkinson
Yvon Jaspers onderzoekt na de Parkinsondiagnose van haar broer het verband met bestrijdingsmiddelen. De fruittelersorganisatie NFO adviseerde boeren, in overleg met andere organisaties, niet mee te werken.
14-10-2026: Onderzoekers: bij de landbouwtransitie betalen boeren eerst, de samenleving krijgt de baten
Technische oplossingen zoals emissiearme stallen verminderen de uitstoot, maar leveren weinig op voor de brede welvaart op het platteland. Extensiveren en natuurinclusief boeren doen dat wel, maar de lasten vallen eerst bij de boer. Dat blijkt uit een analyse van twee gebieden in het vakblad Ruimte & Maatschappij.
13-10-2026: Reconstructie: gaswinning Groningen, SodM-advies 2013 niet opgevolgd
Henk Kamp, minister van Economische Zaken, 2013 tot 2017. Kosten volgens bronnen: Ondergrens: raming schade en versterken 2026 tot en met 2031, 6,919 miljard (Voorjaarsnota 2026, grotendeels doorbelast aan NAM). Herstel: lopend.
13-10-2026: Reconstructie: toeslagenaffaire, harde fraudeaanpak kinderopvangtoeslag
Frans Weekers en Eric Wiebes, staatssecretarissen van Financiën, 2013 tot 2019. Kosten volgens bronnen: Hersteloperatie: Rekenkamer raamde eind 2023 circa 8 miljard; beschikbaar budget 11,7 miljard (2025); uitgegeven tot en met 2025 circa 6,9 miljard. Herstel: lopend.
13-10-2026: Reconstructie: vertrekregeling Belastingdienst binnen de Investeringsagenda
Eric Wiebes, staatssecretaris van Financiën, 2015 tot 2016. Kosten volgens bronnen: Alleen de budgetoverschrijding van 66 miljoen is vastgesteld. Herstel: niet.
13-10-2026: Reconstructie: taakstellingen Belastingdienst 2008 tot 2035
Opeenvolgende bewindspersonen van Financiën, 2008 tot 2035. Na circa 400 miljoen structureel in 2015 volgt een taakstelling tot 438 miljoen per jaar vanaf 2035. Gemiste opbrengst niet toegeschreven aan de taakstelling. Herstel: niet.
13-10-2026: Reconstructie: opheffing VROM en invoering verhuurderheffing
Formateur Mark Rutte (opheffing VROM), 2010 tot 2022. Kosten volgens bronnen: 16,7 miljard is afdracht, geen netto maatschappelijke kosten. Herstel: deels.
13-10-2026: Reconstructie: versnipperd en onderbekostigd milieutoezicht
Meerdere kabinetten, 2008 tot 2029. Kosten volgens bronnen: 4 miljard per jaar uit motie Hagen (2021), die zelf stelt dat de omvang onvoldoende inzichtelijk is. Herstel: niet.
13-10-2026: Reconstructie: ondoelmatige fiscale regelingen niet aangepakt
Opeenvolgende kabinetten, 2023 tot 2026. Kosten volgens bronnen: Gemiste besparing, geen schade. Herstel: niet.
13-10-2026: Reconstructie: nieuwe kolencentrales Eemshaven en Maasvlakte, 2007
Provincies Groningen en Zuid-Holland vergunden in 2007 en 2008 drie nieuwe kolencentrales; kabinet Balkenende IV vond ze aanvaardbaar mits capture ready. Kosten volgens bronnen: compensatie circa 709,6 miljoen, met SDE+-bijstook tot 3,6 miljard. Herstel: deels.
13-10-2026: Reconstructie: bezuinigingen 2007 tot 2014
Balkenende IV en Rutte I, 2007 tot 2014. Overzicht van bezuinigingen waaruit taakstellingen, de verhuurderheffing en druk op de gaswinning voortkwamen. Totale gevolgschade: schatting ontbreekt.
13-10-2026: Reconstructie: hoe beleidsbesluiten samen de polycrisis vormden
Hoe acht beleidsbesluiten sinds 2007, van bezuinigingen tot kolencentrales, elkaar versterken. Verbanden alleen met bron, hypothesen apart gemarkeerd.
13-10-2026: Zembla volgt groene stroom van RWE naar Maleisië: hele bomen en kaalkap achter gecertificeerde houtpellets
Zembla volgde de biomassa van RWE naar pelletfabriek Rainbow Pellet in Maleisië en vond hele bomen en een leverancier die oerwoud kaalkapte. Door een uitzondering voor reststromen geldt de zagerij als herkomst en niet het bos. De politie onderzoekt de import, de NVWA kondigde een sanctie aan. RWE zegt dat alles aan de eisen voldoet.
13-10-2026: Tegenlicht over onze kapitale denkfout: wat niet in een spreadsheet past, telt niet meer mee
In een video-essay voor VPRO Tegenlicht laat regisseur Martijn Kieft zien hoe we te veel zijn gaan vertrouwen op cijfers, van de VN-boekhoudregels van 1968 tot Vietnam en de kredietcrisis. De kern klopt, al ging de erkenning van banken als productief in stappen. Het CBS meet inmiddels ook brede welvaart; de vraag is of beleid daar ook op stuurt.
13-10-2026: Zestig jaar Gronings gas en geen spaarpot: de staat verdiende 363 miljard, de NAM keert nu haar buffers uit
Het YouTube-kanaal Achteraf volgt het geld van het Groningenveld: ruim 363 miljard euro voor de staat, maar geen fonds zoals in Noorwegen. Intussen keerde de NAM in twee jaar 4,4 miljard euro uit aan Shell en ExxonMobil, meer dan haar winst. Wie de rekening voor Groningen straks betaalt, ligt bij scheidsgerechten.
13-10-2026: Zondag met Lubach over de Belastingdienst: hoe een vertrekregeling uit de hand liep
Arjen Lubach liet in 2017 zien hoe een ruime vertrekregeling ervaren mensen bij de Belastingdienst wegjoeg. De commissie-Borstlap en de Rekenkamer bevestigden dat de uitstroom uit de hand liep.
13-10-2026: Kamer debatteert over aanpak milieucriminaliteit: 3 miljoen extra tegenover geschatte schade van 4 miljard
Bij het debat over de nieuwe wet tegen milieucriminaliteit vroeg GroenLinks-PvdA om winst van vervuilers af te pakken. De 3 miljoen die het kabinet uittrekt is voor de uitvoering van deze wet; de schatting van 4 miljard schade per jaar dateert van 2021.
12-10-2026: Braziliaans OM klaagt Shell aan voor schade door overstromingen van 2024
Het Braziliaanse federale Openbaar Ministerie en Instituto Preservar eisen ruim 541 miljoen real van Shell Brasil voor de overstromingen in Rio Grande do Sul in 2024. De aansprakelijkheid moet passen bij het aandeel van Shell in de historische uitstoot, volgens de eisers 2 procent.
12-10-2026: Oud-invorderaar Jasper Graaff in Buitenhof: Belastingdienst laat miljarden liggen door personeelstekort
Jasper Graaff, tot vorige maand voorzitter van de kennisgroep invordering bij de Belastingdienst, vertelt in Buitenhof dat door personeelstekort miljarden aan belastingschulden blijven liggen en het aantal boekenonderzoeken sterk is gedaald. Burgerplatform legde zijn cijfers naast de stukken van Financiën en de Jaarrapportage 2025 van de Belastingdienst.
12-10-2026: Consumentenbond: voor elk product met PFAS bestaat een alternatief, Europees verbod in de maak
Volgens de Consumentenbond bestaat voor elk consumentenproduct met PFAS een variant zonder. Het Europese verbod is in de maak, met uitzonderingen waar nog geen alternatief is.
12-10-2026: Tegenlicht: zo maak je winst zonder dat aandeelhouders de missie van je bedrijf opslokken
VPRO Tegenlicht zet de aflevering Goed geld verdienen uit 2020 opnieuw online, met een nieuwe inleiding over de beursgang van Anthropic. Ondernemers en econoom Mariana Mazzucato laten zien hoe bedrijven kunnen werken zonder alles te richten op aandeelhouderswaarde. De meeste cijfers kloppen; het Deense voorbeeld is inmiddels verouderd.
12-10-2026: Jason Hickel: het kapitalisme gaat het klimaat niet redden, want schone investeringen zijn minder winstgevend
In Studio Fakto, het kanaal van de Belgische PVDA, zegt econoom Jason Hickel dat hij van mening is veranderd: de klimaattransitie komt er niet zolang winst bepaalt wat er wordt geproduceerd. Hij pleit voor publieke investeringen en democratische zeggenschap over productie. Een deel van zijn cijfers klopt; de investeringen in schone energie liggen wereldwijd wel al hoger dan in fossiel.
12-10-2026: Verslaggever Francis Farrell over de Oekraïense frontlinie: in de killzone wordt alles wat beweegt binnen minuten aangevallen
Nieuwsuur sprak met Francis Farrell van The Kyiv Independent, een van de weinige journalisten die nog naar de zwaarst bevochten frontgebieden reist. Hij beschrijft een oorlog waarin drones elke beweging onmogelijk maken, soldaten 50 tot 90 dagen op hun post blijven en Rusland veel verliest voor weinig terreinwinst. Burgerplatform vraagt om bescherming van journalisten en om diplomatie naast steun.
10-10-2026: DNB-president Sleijpen pleit opnieuw voor afschaffen hypotheekrenteaftrek, kabinet houdt eigen woning ongewijzigd
DNB-president Olaf Sleijpen wil de hypotheekrenteaftrek volledig afbouwen, ook nu de woningmarkt afkoelt. De aftrek bevoordeelt volgens hem huizenbezitters boven huurders en jaagt de prijzen op. Het coalitieakkoord laat de eigen woning ongewijzigd en de VVD wil er niet aan komen. Afbouw kan volgens Financiën maximaal 9,3 miljard per jaar opleveren.
10-10-2026: Columnist Frank Kalshoven: de VVD is een blok aan het been van de economie geworden. Wat klopt er?
In de Volkskrant betoogt econoom Frank Kalshoven dat de VVD van economisch geweten een rem op de economie is geworden, met de papieren schenking, de hypotheekrenteaftrek, het belastingplan en arbeidsmigratie als voorbeelden. De feiten over schenking en hypotheekrenteaftrek kloppen; zijn oordeel is een mening. De VVD wijst op afspraken uit het coalitieakkoord en op eigen dekkingsvoorstellen.
10-10-2026: Yeşilgöz noemt Rusland de vijand, Berendsen niet: wie voert de regie over het buitenlandbeleid?
Defensieminister Yeşilgöz noemde Rusland in de Kamer “onze vijand”, zonder haar collega van Buitenlandse Zaken te raadplegen. Berendsen nam het woord niet over, premier Jetten zei dat het kabinet niet “op woordniveau” weet wat ministers zeggen. Voor Burgerplatform een ongeleid projectiel dat een bestuurlijk vacuüm blootlegt: buitenlandbeleid vraagt om één lijn en om diplomatie naast defensie.
10-10-2026: Te gunstige energielabels drijven woningwaarde op met 245 tot 570 miljoen euro, schatten Brainbay en FD
Vastgoeddatabedrijf Brainbay en het FD schatten dat sinds 2021 tussen 23.000 en 55.000 woningen een energielabel kregen dat net te gunstig is. Dat zou de woningwaarde met 245 tot 570 miljoen euro hebben opgedreven. Strengere marges sinds mei hebben het patroon nog niet doorbroken. Een landelijk huurregister, waarover het kabinet dit jaar beslist, kan het toezicht helpen.
10-10-2026: Theo Schetters over het pestgeval in Siberië, mRNA en biowapens: wat klopt er?
Bij LightHouseTV noemt immunoloog Theo Schetters de ophef over een overleden medewerker van een Siberisch pestinstituut overdreven en ziet hij biologische oorlogsvoering op de achtergrond. Een deel van zijn uitleg klopt, maar de doodsoorzaak is nog onbekend en een aantal claims over vaccins houdt geen stand. Burgerplatform vraagt om openheid over risicovol laboratoriumonderzoek.
09-10-2026: Olaf Koens over docu NAZA: Israëlische militairen vertellen hoe burgerdoden werden ingecalculeerd
Bij RENZE vertelt RTL Nieuws-verslaggever Olaf Koens over NAZA, de documentaire waarin 24 anonieme Israëlische militairen beschrijven hoe het verwachte aantal burgerdoden bij aanvallen in Gaza werd berekend en goedgekeurd. Het leger noemt de film misleidend. Burgerplatform vraagt om onafhankelijk onderzoek en geen wapenonderdelen zolang dat risico bestaat.
09-10-2026: Rekenkamer: schrappen van ondoelmatige belastingregelingen kan tot 35 miljard per jaar opleveren, kabinet pakt 1,1 miljard aan
Vrij Nederland schrijft dat volgens de Raad van State en de Algemene Rekenkamer 35 miljard euro per jaar voor het oprapen ligt. Het bedrag komt van de Rekenkamer, op basis van een ambtelijk rapport van Financiën: het is de bovengrens van de meest vergaande opties, bedoeld voor lagere belastingtarieven. Volgens de laatste stand kosten 55 negatief beoordeelde regelingen samen ongeveer 90 miljard, waarvan maximaal 35 miljard op te halen is; het kabinet pakt 1,1 miljard op.
08-10-2026: Minder jonge gezinnen verlaten Amsterdam, maar jonge leraren wonen vaker buiten de stad
Het Parool schreef in 2019 dat het expatgezin het Amsterdamse gezin vervangt, met gevolgen voor de arbeidsmarkt. De nieuwste cijfers van de gemeente laten een genuanceerder beeld zien: het aantal jonge gezinnen is stabiel en hun vertrek neemt sinds 2022 iets af. Het woonprobleem voor sleutelberoepen blijft.
08-10-2026: Hoogleraar Schuurmans: zwaarst gedupeerden toeslagenschandaal lopen vast in hersteloperatie
Hoogleraar Ymre Schuurmans zegt in Tubantia dat de zwaarst getroffen slachtoffers van het toeslagenschandaal vastlopen in de hersteloperatie. Officiële cijfers bevestigen dat de afhandeling van aanvullende schade vastzit: van 20.314 aanmelders kregen 3.973 ouders een vergoeding, en de Raad van State noemt de besluitvorming volledig vastgelopen. Via Stichting Gelijkwaardig Herstel en haar luisterend schrijvers tekenden eind juli 2.880 ouders een vaststellingsovereenkomst; bij dat tempo is eind 2027 niet haalbaar.
08-10-2026: Pfeijffer in Tegenlicht: Nederland loopt vast in zijn eigen complexiteit
In een short van VPRO Tegenlicht noemt schrijver Ilja Leonard Pfeijffer Nederland totaal vastgelopen, met de btw op groente en fruit als voorbeeld. De feiten liggen genuanceerder, maar het patroon herkennen we: kinderopvang, box 3 en het Landbouwakkoord liepen vast of schoven op. Burgerplatform wil eerst stoppen met het stapelen van regels.
08-10-2026: Ruim 65 megaton uitstoot staat buiten de Nederlandse klimaatdoelen
Naast de officiële 144 megaton broeikasgassen rapporteert Nederland ruim 65 megaton als memopost, buiten de doelen. Een analyse van Burgerplatform op basis van CBS-, PBL- en andere cijfers laat zien welke uitstoot door boekhoudregels buiten beeld blijft, en welke uitstoot in geen enkele Nederlandse telling staat.
08-10-2026: Urgenda: groen gas uit mest is minder groen dan het op papier lijkt
Een berekening van Kalavasta in opdracht van Urgenda laat zien dat groen gas uit melkveemest hooguit 1,2 tot 1,5 Mton aardgasuitstoot vermijdt, tegenover circa 14 Mton ketenuitstoot van de melkveehouderij. Urgenda vindt grootschalige subsidie voor mestvergisting niet te verantwoorden.
08-10-2026: Proef met anti-suikerpil: frisdrank schaadt meer dan alleen de lever, minder frisdrank is winst voor gezondheid en straat
Onderzoekers van het Maastricht UMC+ blokkeerden met een experimentele pil de verwerking van vruchtensuiker bij vijftien mensen met leververvetting die dagelijks frisdrank dronken. Lever, vetverdeling en suikerhuishouding verbeterden, zonder gewichtsverlies. Burgerplatform: frisdrank voegt niets toe aan gezondheid, en minder frisdrank betekent ook minder blikjes.
08-10-2026: Kamer sluit boete en celstraf bij verplichte Defensie-enquête niet uit
In een short van Left Laser ontwijken Kamerleden de vraag of jongeren een boete of celstraf kunnen krijgen bij de opkomstplicht. Op 6 oktober verwierp de Kamer moties die een boete en een vrijheidsstraf bij de verplichte Defensie-enquête wilden uitsluiten. Burgerplatform wil celstraf nu uitsluiten.
08-10-2026: Raffinagemarge Shell bijna verdubbeld door brandstoftekort, Europees Parlement wijst overwinstbelasting af
Shell verwacht voor het derde kwartaal een raffinagemarge van 42 dollar per vat, tegen 24 dollar een kwartaal eerder, meldt Joop op basis van The Guardian. Het Europees Parlement wees een Europese belasting op overwinsten af. Burgerplatform wil overwinsten afromen voor klimaatherstel.
08-10-2026: Schrijver Benjamin Moser bij Piers Morgan: van liberale zionist naar anti-zionist
In Piers Morgan Uncensored vertelt Pulitzerprijswinnaar Benjamin Moser, auteur van Anti-Zionism: A Jewish History, waarom hij van liberale zionist anti-zionist werd. Aanleiding is de motie van de Britse Green Party die zionisme een vorm van racisme noemt.
08-10-2026: WNF: populaties wilde dieren gemiddeld 73 procent kleiner, natuurverlies is ook welvaartsverlies
Gemonitorde populaties wilde gewervelde dieren zijn sinds 1970 gemiddeld 73 procent kleiner geworden, meldt het WNF in het Living Planet Report 2026. De helft van de populaties is wel stabiel of groeit, dus herstel kan. Burgerplatform ziet natuurverlies als welvaartsverlies.
07-10-2026: De Gezonde Stad stopt eind november na 14 jaar
De Amsterdamse stichting De Gezonde Stad beëindigt eind november 2026 al haar activiteiten. Volgens de stichting zijn de structurele inkomsten van de gemeente en andere partijen onvoldoende om door te gaan.
07-10-2026: NAM keert 1,4 miljard uit aan Shell en ExxonMobil, volgens BNR tegen afspraak met staat in
De NAM keert Shell en ExxonMobil 1,43 miljard euro uit, blijkt uit het jaarverslag over 2025. Volgens BNR en het FD gaat dat in tegen een afspraak met de staat om genoeg geld te houden voor aardbevingsschade; de NAM wijst op bankgaranties en een terugvorderingsrecht.
07-10-2026: Zeewater in kerngebied El Niño voor het eerst warmer dan 30 graden
In het belangrijkste meetgebied van El Niño in de Stille Oceaan is het zeewater volgens voorlopige NOAA-gegevens voor het eerst warmer dan 30 graden. NOAA verwacht een zeer sterke El Niño deze herfst en winter.
06-10-2026: Slimmer stroomnet kan miljarden schelen: begin bij de wijk en de deelauto
Netbeheerders rekenen op 235 miljard euro om het stroomnet uit te breiden. Experts in Nieuwsuur zeggen dat een deel daarvan te besparen is door het net slimmer te gebruiken, zoals in een nieuwe netbewuste wijk in Arnhem.
05-10-2026: Russische hackers in een Nederlandse fontein: maak ons weerbaar en praat met Rusland
Veiligheidsexpert Nikki Sterkenburg waarschuwt in WNL Op Zondag dat Nederland doelwit kan worden van Russische sabotage, nadat Russische hackers in 2024 in het besturingssysteem van een openbare fontein kwamen. Burgerplatform neemt dat serieus: sluit digitale achterdeuren, maak energie lokaal en weerbaar, en steun het pleidooi voor gesprekken met Rusland, met een vredesplan en afspraken over kritieke infrastructuur.
05-10-2026: Irkoetsk: laborante overleden, officiële diagnose blijft longontsteking met onbekende oorzaak
Lokale media melden dat een laborante van het antipestinstituut in Irkoetsk overleed na een gebroken reageerbuis met pestbacteriën. Rospotrebnadzor noemt longontsteking met onbekende oorzaak en ontkent een labongeval. WHO en CDC bevestigen de diagnose niet. Ongeveer 200 contacten staan onder toezicht. Burgerplatform: transparantie over labincidenten en internationaal toezicht.
04-10-2026: Doe de blinddoek af: reken alle opties voor Tata Steel eerlijk door
De overheid beslist over Tata Steel alsof ze geblinddoekt in een auto zit: de miljardengok is een gok omdat er geen serieuze maatschappelijke kosten-batenanalyse van alle opties is. Het pakket ontstaat aan de onderhandelingstafel met het bedrijf; Kamerleden vroegen tevergeefs om een integrale kosten-batenanalyse. Harmen Bos wil groen staal met steun, afbouw, andere invullingen en houtbouw in de IJmond naast elkaar doorgerekend zien, met gezondheid, CO2, banen, slakken en belastinggeld, vóór 1 maart 2027.
04-10-2026: Pieter Omtzigt over de macht van AI-bedrijven: houd onze data en modellen in eigen hand
Op een AI-bijeenkomst in Enschede laat oud-Kamerlid Pieter Omtzigt zien hoe AI economische en politieke macht bij een paar bedrijven en landen legt, en wat Twente kan doen. Eén chipbedrijf is inmiddels meer waard dan het bbp van Duitsland. Burgerplatform: stop nieuwe afhankelijkheid en onnodige datahonger van de overheid, bouw samen eigen digitale voorzieningen met PFAS-vrije datacenters en geef digitalisering één minister met een stem in de ministerraad.
04-10-2026: Rapport: Europa steunt stroom uit hout met 3,9 miljard euro per jaar, en de CO2 telt niet mee
Twaalf Europese landen en de EU gaven in 2024 samen ongeveer 3,9 miljard euro subsidie aan elektriciteit uit hout en andere vaste biomassa, blijkt uit onderzoek van Trinomics voor NRDC. Daarbovenop hoeven centrales voor die uitstoot geen emissierechten te kopen. Burgerplatform: stop eerst met de prikkels en stuur het geld naar warmtepompen en bos.
04-10-2026: Klimaatjournalist Beth Gardiner: de plasticcrisis begint bij de producent, dus laat die betalen
In VPRO Tegenlicht legt klimaatjournalist Beth Gardiner uit hoe de fossiele industrie steeds meer plastic maakt en de verantwoordelijkheid voor het afval bij de consument legt. Wereldwijd wordt maar 9 procent van het plastic afval gerecycled. Burgerplatform: rem wegwerpplastic af, leg de rekening bij de producent in plaats van bij de belastingbetaler en investeer in onderzoek naar de gezondheidsschade.
04-10-2026: Biofonisch Orkest van Land van Ons: laat de veldleeuwerik weer zingen op het hele boerenland
Land van Ons bracht een aftermovie uit van het Biofonisch Orkest, dat op 12 september speelde op een perceel bij Udenhout waar de natuur zich herstelt. Daar zong de veldleeuwerik, een soort die sinds 1960 met 95 procent afnam. Burgerplatform: stop de schade, pak de prikkels bij de bron aan en beloon boeren voor herstel.
04-10-2026: Genocide-onderzoeker Omer Bartov: straffeloosheid maakt Gaza mogelijk, Europa heeft de hefboom
In een VPRO-interview legt de Israëlische historicus Omer Bartov uit waarom hij de oorlog in Gaza genocide noemt en hoe Israël zijn slachtofferrol volgens hem als vrijbrief gebruikt. Hij vraagt Europa en Nederland om handel, wapenleveringen en de plicht uit het Genocideverdrag in te zetten.
03-10-2026: Kamer hoort wetenschappers over Golfstroom: Nederland is niet voorbereid op instorting AMOC
Bij een rondetafelgesprek in de Tweede Kamer waarschuwden KNMI, NIOZ en Deltares dat de Atlantische omwentelingsstroming, waar de Golfstroom bij hoort, sneller kan verzwakken dan gedacht. Nederland kan dan strengere winters, extra zeespiegelstijging en meer droogte krijgen, maar heeft geen waarschuwingssysteem en geen nationaal programma.
03-10-2026: Helmond ruimt PFAS op met belastinggeld: sluit de faillissementsroute voor vervuilers
Een fabriek in Helmond die teflonpoeder droogde voor DuPont, nu Chemours, loosde volgens Zembla zeker vijftien jaar afvalwater met PFOA op het riool. Het bedrijf ging failliet, de sanering van ruim 10 miljoen euro wordt voorlopig grotendeels met rijksgeld betaald en het OM vervolgt niet. Burgerplatform: stop met lozingsruimte en vergunningen zonder volledige stofinformatie en zonder faillissementsbestendige zekerheid, leg de verantwoordelijkheid bij de producent en herstel de schade bij omwonenden en oud-medewerkers.
03-10-2026: RIVM: te veel stikstof op 69 procent van de kwetsbare natuur, stop eerst de prikkels die het in stand houden
Op 69 procent van de stikstofgevoelige natuur in Natura 2000-gebieden slaat nog altijd meer stikstof neer dan de natuur aankan. Dat blijkt uit de Monitor stikstofdepositie 2026 van het RIVM. De neerslag daalde sinds 2005 met ongeveer 29 procent, maar de wettelijke doelen komen niet in zicht. Burgerplatform: stop eerst met overheidsprikkels die de uitstoot in stand houden, pak dan de bron aan en herstel daarna de natuur.
03-10-2026: Snowden: niet het algoritme, maar de maker hoort aansprakelijk te zijn
Edward Snowden pleitte bij een debat aan de ETH Zürich voor een simpel principe: als AI schade aanricht, is een mens verantwoordelijk, niet de machine. Burgerplatform: stop met de inzet van AI-agents zonder vastgelegde aansprakelijkheid, leg die bij de makers en herstel de positie van gedupeerden.
03-10-2026: Voedselnood groeit terwijl box 3 miljarden kost: stop eerst met beleid dat armoede maakt
Ruim 450.000 mensen in Nederland leven volgens het Rode Kruis in voedselnood, terwijl de nieuwe box 3-route de schatkist ruim 3 miljard euro per jaar kost. Burgerplatform: stop eerst met lapmiddelen en fiscale voordelen die weinig opleveren, pak dan de bron aan en herstel bestaanszekerheid.
03-10-2026: Grootste PFAS-producenten breiden uit voor AI: eis dat datacenters PFAS-vrij koelen
Zeven van de tien grootste PFAS-producenten ter wereld breiden hun productie uit, vooral voor AI-datacenters, chips en batterijen. Dat blijkt uit onderzoek van ChemSec, waarover het AD schrijft. Burgerplatform: geen uitbreiding van PFAS-productie, laat de vervuiler betalen en eis dat datacenters PFAS-vrij koelen, zonder drinkwater en met eigen energie.
03-10-2026: Tien keer zoveel energie? Het pleidooi voor overvloed in NRC rust op drogredenen
In NRC pleiten Hidde Boersma en Floris Kreiken voor tien keer zoveel energie, bij voorkeur uit kerncentrales. Maar in Nederland groeide de economie in tien jaar met ruim 20 procent, terwijl het energieverbruik met 16 procent daalde en het stroomverbruik nauwelijks steeg. Burgerplatform: stop eerst de verspilling, pak de vraag bij de bron aan en weeg elke optie met een MKBA.
03-10-2026: Documentaire How to Live on Earth: werk met de natuur, niet ertegen, en tel haar waarde mee in elk besluit
In de nieuwe documentaire How to Live on Earth laat Open Planet, met Benedict Cumberbatch als presentator, zien wat er mogelijk wordt als mensen samenwerken met de natuur: van bijen en regenwoud tot rivieren, koraalriffen en groene steden. Burgerplatform: tel de waarde van natuur mee in elk besluit met een MKBA en brede welvaart, en begin bij stoppen met wat natuur schaadt.
02-10-2026: Litouwse premier vraagt om echt bewijs voor Russische dreiging: baseer defensiebeleid op feiten, niet op angst
De Litouwse premier Sinkevičius zegt dat inlichtingendiensten geen echt bewijs op tafel leggen dat Rusland zich op iets voorbereidt. Burgerplatform wil dat miljarden voor defensie worden onderbouwd met een toetsbare dreigingsanalyse en een MKBA, niet met angst.
02-10-2026: Analist Shamiev: Poetin zit vast in eigen oorlog en zet in op angst, weeg veiligheid op feiten
Rusland kan de NAVO niet aan met een grootschalige aanval en voert vooral een oorlog van sabotage, cyberaanvallen en drones om Europa bang te maken, zegt militair analist Kirill Shamiev in Mare. Burgerplatform: laat angst geen raadgever zijn. Baseer defensie-uitgaven op een toetsbare dreigingsanalyse en een MKBA per extra miljard, en zie veiligheid breed: weerbaarheid, energie, sancties en diplomatie met een vredesplan.
02-10-2026: Greenpeace vindt PFAS-stof TFA in alle twaalf geteste bieren: pak de bron aan, niet de brouwer
Greenpeace Nederland liet twaalf bieren van vijf grote merken onderzoeken en vond in alle monsters de ultrakorte PFAS-stof TFA, 5,3 tot 27 microgram per liter. Een wettelijke norm voor bier ontbreekt. Burgerplatform: brouwers zijn niet de bron. Stop PFAS-bestrijdingsmiddelen die tot TFA afbreken, leg de bewijslast bij de producent en laat de vervuiler betalen.
02-10-2026: Box 3-plan binnen twee dagen van tafel: wie ‘financiën op orde’ belooft, moet ook de doorgeschoven rekeningen tellen
Het box 3-plan van minister Heinen (VVD) sneuvelde binnen twee dagen, terwijl het tekort oploopt naar 2,7 procent. Burgerplatform: ‘financiën op orde’ is een te smalle maat zolang rekeningen worden doorgeschoven. Dicht eerst de fiscale lekken en reken keuzes door met een maatschappelijke kosten-batenanalyse (MKBA).
02-10-2026: Geef publieke omroep en journalistiek een eigen bron, los van de politiek en open voor iedereen
Het kabinet bouwt de publieke omroep om terwijl de rijksmediabijdrage vanaf 2027 met 156,7 miljoen euro daalt. Burgerplatform wil een wettelijk geborgde, eigen bron voor publieke omroep en onafhankelijke journalistiek, op afstand van de politiek, democratisch verdeeld en zonder betaalmuur.
01-10-2026: Eerst bewijs, dan geld: stop subsidie voor houtstook en BECCS zolang de herkomst onbekend is
Minister Van Veldhoven houdt de deur open voor subsidie voor BECCS met biomassa en wijst voor de controle op de herkomst naar certificering en toezicht van de NEa. Maar de NEa ziet zelf kwetsbaarheden in dat systeem, Zembla vond hele bomen en kaalkap achter 'duurzame' pellets en de politie onderzoekt de import door RWE. Burgerplatform: eerst onafhankelijk bewijs uit het bos, dan pas geld, en weeg elke euro af tegen goedkopere en betere alternatieven.
01-10-2026: Leveranciers willen ruim 800 euro voor energiedelen: geef burgers en coöperaties de ruimte
Volgens Vereniging Eigen Huis nemen de eerste energieleveranciers in hun voorwaarden op dat ze energiedelers meer dan 800 euro rekenen. Op 1 oktober 2026 begon de Tweede Kamer aan het wetsvoorstel dat energiedelen regelt. Update 18 oktober: Burgerplatform zette de argumenten over kosten, onbalans en netcongestie naast de bronnen. Burgerplatform: begrens de kosten van delen, maak de regels gelijk en geef energiegemeenschappen en coöperaties een sterke wettelijke positie.
01-10-2026: Machtsstrijd bij moederbedrijf Tata maakt vergroening van Tata Steel IJmuiden onzeker
Een machtsstrijd aan de top van het Indiase Tata-concern maakt onzeker of het moederbedrijf 2,5 tot 4 miljard euro in de vergroening van Tata Steel IJmuiden steekt, meldt het AD. Burgerplatform: laat de gezondheid van omwonenden niet afhangen van een bestuursstrijd in India. Handhaaf nu, laat de vervuiler betalen, weeg de deal met een onafhankelijke MKBA af tegen alternatieven en geef geen euro zonder harde, afdwingbare eisen, zoals een bankgarantie voor de sanering van het hele terrein.
01-10-2026: Laat AI de overheid controleren, niet de burger
In de Peter McCormack Show voorspelt AI-ondernemer Emad Mostaque dat AI binnen twee jaar veel werk overneemt en dat staten AI kunnen gebruiken om burgers te controleren. Hij ziet ook een kans: AI die beleid toetst en burgers een stem geeft. Burgerplatform vindt dat AI de democratie kan versterken, als AI de overheid controleert en niet de burger. Stop eerst met ondoorzichtige algoritmes en besluiten zonder afweging. Maak afwegingen open met een MKBA over de grenzen van ministeries heen, en laat de opbrengst van AI bij iedereen terechtkomen.
30-09-2026: Vrijwel alle vrije ruimte in het Klimaatfonds zit bij kernenergie, PBL waarschuwt voor scheve verdeling
Van de 13,2 miljard euro die nog vrij is in het Klimaat- en energiefonds valt 13 miljard onder kernenergie. Voor netten, opschaling en de rest van de energietransitie blijft 165,6 miljoen euro over. Het PBL waarschuwt dat daardoor voorstellen sneuvelen die nodig zijn voor klimaatneutraliteit in 2050. Burgerplatform: vergelijk alle opties eerlijk op kosten per bespaarde ton CO2 en op brede welvaart.
30-09-2026: Niet minder, maar anders: goed leven binnen de grenzen van de planeet vraagt keuzes, geen blauwdruk
In een fragment van de podcast Upstream wordt Cuba ‘degrowth die werkt’ genoemd: hoge menselijke ontwikkeling met een kleine ecologische voetafdruk. De kern raakt iets wat klopt: welvaart is meer dan bbp. Maar het antwoord zit niet in een systeem, wel in wat we meten, waar het geld heen gaat en hoe we samen besluiten.
30-09-2026: Datacenters houden stroom- en waterverbruik geheim, en de EU-regel daarvoor komt van Microsoft
Hoeveel stroom en water datacenters in Europa gebruiken, blijft grotendeels geheim, ook in Nederland. Onderzoekscollectief Lighthouse Reports dient daarom een klacht in onder het Verdrag van Aarhus. De geheimhoudingsregel van de Europese Commissie is vrijwel letterlijk een voorstel van Microsoft.
30-09-2026: Economie is wat we voor elkaar doen, niet wat het bbp meet
Econoom Mariana Mazzucato zegt het in een gesprek met Channel 4 News kort: “The economy is an outcome of what we do.” Voor Burgerplatform is dat de kern. Economie is wat mensen voor elkaar doen, geld is een hulpmiddel. Stop daarom eerst met bezuinigingen en uitbesteding die op papier geld besparen maar maatschappelijk meer kosten, waardeer werk dat de samenleving draagt, en laat geld, met een MKBA en een fonds voor brede welvaart, over de grenzen van ministeries heen gaan naar wat het meeste oplevert.
30-09-2026: Box 3: kabinet wil vanaf 2028 vooral verkoopwinst belasten, kleine beleggers gaan eerder betalen
Sinds het Kerstarrest van de Hoge Raad in 2021 zoekt de politiek naar een eerlijke belasting op vermogen. De tijdelijke rekenmethode kost de schatkist volgens de NOS jaarlijks zo’n 3 miljard euro. Het kabinet wil nu vanaf 2028 winst op aandelen, obligaties en tweede huizen pas bij verkoop belasten, en het heffingsvrije deel verlagen. Burgerplatform: stop eerst met lappen op een stelsel dat niet klopt en toets de uitvoerbaarheid vooraf.
30-09-2026: Strengere regels voor groene claims: ‘klimaatneutraal’ door compensatie en eigen keurmerken verboden
Sinds 27 september mogen bedrijven producten niet meer ‘groen’, ‘milieuvriendelijk’ of ‘ecologisch’ noemen zonder erkende onderbouwing. ‘Klimaatneutraal’ dankzij CO2-compensatie is verboden, net als eigen keurmerken zonder onafhankelijke controle. De ACM kan boetes opleggen tot 900.000 euro per overtreding. Burgerplatform: goed dat de regels strenger worden, maar stop eerst met beleid dat groene etiketten beloont.
29-09-2026: RIVM: minder mensen met te veel pfas in bloed, verbod op PFOS en PFOA lijkt te werken
Bij 71 procent van de volwassenen in Nederland zat in 2025 te veel pfas in het bloed, blijkt uit nieuw RIVM-onderzoek onder bloeddonoren. In 2016 en 2017 was dat nog bij vrijwel iedereen zo. De daling komt volgens het RIVM mogelijk door het verbod op PFOS en PFOA. Rond Chemours en de Westerschelde liggen de waarden hoger. Burgerplatform: ingrijpen aan de bron werkt, dus trek vergunningen en toelatingen in en laat de vervuiler betalen.
29-09-2026: Toeslagenstelsel loopt vast, maar versimpelen leidt altijd tot inkomensverschuivingen
Het stelsel van belastingen en toeslagen is zo ingewikkeld dat mensen en uitvoerders erin vastlopen, schrijven drie medewerkers van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid in vakblad ESB. Hun doorgerekende varianten laten zien: hoe eenvoudiger het stelsel, hoe minder terugvorderingen, maar hoe groter de inkomensverschuivingen. Burgerplatform: stop eerst met voorschotten en terugvorderingen, en pak daarna de bron aan.
29-09-2026: Commissie wil vaste herbeoordeling pesticiden schrappen, 573 wetenschappers vragen eerst een effectstudie
Ruim vijfhonderd wetenschappers en artsen uit de EU vragen het Europees Parlement om de Food and Feed Safety Omnibus stil te leggen tot er een onafhankelijk onderzoek is naar de gevolgen voor gezondheid en milieu. Het EU-pakket geeft de meeste bestrijdingsmiddelen een toelating zonder einddatum en schrapt de vaste herbeoordeling. Initiatiefnemer is de Leidse hoogleraar ecotoxicologie Martina Vijver. Burgerplatform steunt de oproep: houd de herbeoordeling en maak zichtbaar wie de rekening betaalt.